سخني از ره‌پو

درباره جلوگيري از كپي برداري

در چندي از روستاهاي سرزمين‌مان و چندي از شهرهاي كشورهاي ديگر، مردم درب خانه‌ها را نمي‌بندند. آنها از هيچ رهگذري هراس ندارند. در آنجا بستن درب خانه‌ها بس زشت و ناپسند است. ولي در شهرهاي ديگر، داستان ديگرگون است. آنها از هيچ كس، به سبب بستن درب خانه‌اش دلگير نمي‌شوند، چرا كه دركي مناسب از شرايط زندگي در آن شهر دارند. در چنين شهري، تهيدست و دارا چندان با هم فرق نمي‌كنند. تنها فرق آنها به بهاي قفل‌هايي است كه به درب خانه‌هايشان زده‌اند؛  چرا كه هركس به اندازه‌ي توان‌اش، چيزي براي ربوده شدن دارد.

در عرصه‌ي فرهنگ و هنر و ادب، چندان مهم نيست، كاري كه مي‌كنيد چه اندازه است، مهم اين است كه بدانيد هر چه در گام نخست بدست مي‌آيد كوچك‌ است و مهمتر آنكه اگر از آنها پاسداري نكنيد و ارزش آنها را در نيابيد، گام‌هاي ديگري در كار نخواهد بود و اينگونه است كه دزدي‌هاي ادبي، همه چيز را نابود مي‌كنند. آري! ارزش كارهاي بزرگ به كوچكيِ گام‌هاي نخست، از ديد ديگران، نيست، بلكه به بزرگي آرماني است كه در سر داريد.

دوستان!

باور كنيد آنچه پيش رو داريد با دشواري و هزينه‌ي بسياري (به نسبت توان‌مان) در اختيار شما قرار گرفته است؛ با آرماني بزرگ.  مي‌دانيم كه قفل كردن درب خانه‌مان، سبب از دست دادن مراجعه كنندگان بسياري مي‌شود، ولي مي‌دانيم، آنها كه مي‌مانند، مهمان‌هاي راستيني هستند كه نه براي بردن، بلكه براي استفاده كردن از سخناني كه بر در و ديوار آن است مي‌آيند. ره‌پو، بيشتر در جستجوي بازديدكنندگان فهميده است تا بازديدكنندگان بسيار. برخلاف آنچه بيشتر روزنامه‌ها و مجلات مي‌پندارند، داشتن مراجعه كنندگان با هر مَنشي، ولي بسيار، چندان سودمند نيست؛ چرا كه آدمي را از راه خود بيرون مي‌راند. در چنين شرايطي بايد خوراك‌هايي را آماده كني كه چندان به مزاج‌ات سازگار نيست. آن كه غذا مي‌پزد، بايد آن را درست بپزد و براي اين كار بايد به خوردن و چشيدن آن خو بگيرد و براي تهيه ي بهترين غذا بايد آن را دوست داشته باشد و اينگونه است كه يك روزنامه، مجله و يا سايت، به بي‌راهه مي‌رود.

ما اميدوار بوديم كه با بالا رفتن بازديدكنندگان‌مان و گرفتن پيام‌هاي بازرگاني، بتوانيم هزينه‌ي گام‌هاي ديگر را بدست آوريم. ولي پس از گذشت نزديك به دوسال از آغاز پروژه‌ي ره‌پو و بيش از يك سال كه آن را در اينترنت گذارده‌ايم، چندان كامياب نبوده‌ايم. گرچه مي‌دانستيم كار فرهنگي در سرزميني كه در آن زندگي مي‌كنيم، بسيار كم طرفدار است، ولي نتوانستيم كار ديگري بكنيم؛ چرا كه هيچ چيز دوست داشتني‌تر از آن نيست كه از كنار آنچه بدان عشق مي‌ورزيم، درآمد هم داشته باشيم؛ عشقي كه بتواند به ديگران ياري رساند، ولي نه آنگونه ياري كه بوي "خيريه" مي‌دهد... و "خيرات"، فرهنگ ما را مسموم كرده است. بسياري مي‌خواهند همه چيز را رايگان داشته باشند و براي خود داشته باشند. آنها كتاب‌هاي بسياري را مي‌خواهند كه رايگان و يا با كم‌ترين هزينه در كتابخانه‌ي خود نگاه دارند، ولي چندان به آنچه در آن نوشته شده است توجهي ندارند. گفته‌هاي بسياري را از اين سو و آن سو در دفتر خود و يا كامپيوتر شخصي‌شان انبار مي‌كنند، ولي هنگام نياز فراموش مي‌كنند كه آنها را در گوشه‌اي دارند. آنها بيشتر، حرص و ولع داشتن و انبار كردن را دارند تا استفاده كردن را و اينگونه، فرهنگ و هنر و ادب بي‌ارزش مي‌شود. آن كه به راستي استفاده كننده است، بهاي ارزش‌ها را مي‌داند. انبارداران، تنها ارزش‌ها را نابود مي‌كنند. گرچه هميشه نگاه داشتن آثاري كه بر دل مي‌نشيند، حقي است كه همه‌ي اهل انديشه آن را تاييد مي‌كنند، ولي به شرط پرداخت بهايي كه سبب آسيب به پيشرفت آن نشود.

بسياري، چشم داشتي كه از يك هنرمند نقاش دارند اين است كه تابلويي بكشد و هديه دهد و اينگونه است كه هنرمند يا از گرسنگي مي‌ميرد  و يا ناچار است به سراغ كارهايي رود كه دوست شان ندارد و براي يك لقمه‌نان، هم روح‌اش را از دست بدهد و هم زمان‌اش را. آري! در جامعه‌اي كه مردم همه چيز را به رايگان مي‌خواهند، چيزهاي با ارزشي براي داد و ستد يافت نمي‌شود.

و دشوارترين راه، راهِ نخست است؛ آن هنگام كه هنرمند، شبانه‌روز در كوشش براي آفرينش هنري تازه است، آن هنگام كه هنوز اثري ماندگار نيافريده است و هنوز هنرمند شناخته نشده است. آري، نادانان دركي از گام نخست، گام شكست، ندارند.

دست آخر از توهيني كه به شما شده است و كپي برداري گفته‌ها را برداشته‌ايم، بي نهايت پوزش مي‌خواهيم و بي‌اندازه شرمساريم. اميد است  كه همانگونه كه از پيش در نظر داشتيم، هنگامي كه دشواري‌ها افكنده  شوند، بازديد كنندگان افزون گردند و كار گسترش يابد؛ اين گزينه‌ي زشت را برداريم و از شرمندگي دوستان درآييم. روسياه و سرافكنده‌ايم. اميد است كه ما را درك كنيد.

آرش - 13 مرداد 1388

بازگشت به سربرگ